Czas pracy kierowcy: ile wolno jechać na dobę i w tygodniu

Rozporządzenie 561/2006 pozwala prowadzić ciężarówkę albo autobus nawet 56 godzin w jednym tygodniu. Ustawa o czasie pracy kierowców mówi tymczasem, że Twój tygodniowy czas pracy nie może przekroczyć przeciętnie 48 godzin. Dziennie możesz prowadzić 9 godzin, a dwa razy w tygodniu 10. Obie tygodniowe liczby są prawdziwe i obowiązują jednocześnie, bo czas pracy kierowcy i czas prowadzenia pojazdu to dwa osobne limity, liczone według różnych przepisów. Poniżej masz oba w pigułce: ile wolno jechać w ciągu dnia, tygodnia i dwóch tygodni, co wlicza się do pracy i kiedy przepisy pozwalają na odstępstwo. Przy każdej liczbie podaję przepis.

Kogo dotyczą limity z rozporządzenia 561/2006?

Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 obejmuje przewóz drogowy rzeczy pojazdami, których dopuszczalna masa całkowita razem z przyczepą lub naczepą przekracza 3,5 tony, oraz przewóz osób pojazdami przeznaczonymi do przewozu więcej niż dziewięciu osób łącznie z kierowcą (art. 2 ust. 1 lit. a i b). W praktyce chodzi więc o kierowców z prawem jazdy kategorii C i D, a liczby w tym artykule są dla obu grup takie same.

Od 1 lipca 2026 r. zakres jest szerszy: przepisy obejmują też przewóz rzeczy w transporcie międzynarodowym i kabotażu pojazdami powyżej 2,5 tony (art. 2 ust. 1 lit. aa, dodany pakietem mobilności, czyli rozporządzeniem 2020/1054). Jeśli jeździsz zarobkowo za granicę dostawczakiem o masie od 2,5 do 3,5 tony, limity dotyczą także Ciebie. Wyjątkiem jest przewóz na potrzeby własne firmy, gdy prowadzenie nie jest Twoim głównym zajęciem (art. 3 lit. ha).

Rozporządzenie działa na terenie Unii, Szwajcarii i państw EOG (art. 2 ust. 2). Gdy trasa wychodzi częściowo poza ten obszar, zamiast niego stosuje się umowę AETR (art. 2 ust. 3). Artykuł 3 wymienia wyłączenia. Wśród nich są pojazdy do 7,5 tony wiozące materiały lub sprzęt do pracy kierowcy w promieniu 100 km od bazy, gdy prowadzenie nie jest jego głównym zajęciem, a transport nie ma charakteru zarobkowego (lit. aa), wspomniany przewóz na potrzeby własne pojazdami od 2,5 do 3,5 tony (lit. ha) i regularne przewozy osób na trasach do 50 km (lit. a). Kierowcy takich linii podlegają przepisom krajowym, czyli rozdziałowi 4a ustawy o czasie pracy kierowców: dzienny czas prowadzenia do 10 godzin, tygodniowy do 60 godzin, a w ciągu dwóch tygodni do 90 godzin (art. 31a). Na terytorium Polski z limitów i z obowiązku używania tachografu wyłączone są też kategorie pojazdów wymienione w art. 13 ust. 1 rozporządzenia, na przykład pojazdy do wywozu odpadów z gospodarstw domowych i pojazdy do nauki jazdy (art. 29 ustawy o czasie pracy kierowców).

Ile godzin dziennie może jechać kierowca?

Podstawowa zasada to 9 godzin prowadzenia dziennie. Dwa razy w tygodniu możesz ten czas wydłużyć do 10 godzin (art. 6 ust. 1). Trzeciego takiego dnia w tym samym tygodniu już nie ma.

„Dzienny czas prowadzenia pojazdu” nie oznacza doby kalendarzowej. Rozporządzenie definiuje go jako łączny czas jazdy od końca jednego dziennego odpoczynku do początku następnego albo między odpoczynkiem dziennym a tygodniowym (art. 4 lit. k). Jeśli ruszasz o 14:00 i kończysz pracę o 2:00 w nocy, cała ta zmiana to jeden „dzień” w rozumieniu przepisów, mimo że wypada w dwóch datach.

„Tydzień” jest natomiast kalendarzowy: od poniedziałku od 00:00 do niedzieli do 24:00 (art. 4 lit. i). To według tego tygodnia liczysz oba dni z wydłużeniem do 10 godzin i limit tygodniowy.

W dziennym czasie jazdy musisz zmieścić przerwy. Po 4,5 godziny prowadzenia przysługuje Ci co najmniej 45 minut przerwy, którą można podzielić na 15 i 30 minut (art. 7). Dzień z 9 godzinami jazdy wymaga więc co najmniej jednej pełnej przerwy, a dzień z 10 godzinami dwóch, bo po drugim odcinku 4,5 godziny zostaje jeszcze godzina jazdy.

Tygodniowy i dwutygodniowy limit: 56 i 90 godzin

W jednym tygodniu możesz prowadzić najwyżej 56 godzin (art. 6 ust. 2). Łatwo ją zapamiętać: dwa dni po 10 godzin i cztery po 9 dają 56.

Drugi limit dotyczy dwóch kolejnych tygodni: łącznie najwyżej 90 godzin (art. 6 ust. 3). Jeśli w jednym tygodniu wyjeździsz pełne 56 godzin, w następnym zostaje Ci 34. Ten limit jest „przesuwny”, bo dotyczy każdej pary sąsiednich tygodni: pierwszego z drugim, drugiego z trzecim i tak dalej. Układ 56, 34, 56, 34 jest zgodny z przepisami, a 56, 40 już nie.

Do obu limitów liczy się cała jazda, także w państwach spoza Unii (art. 6 ust. 4). Tygodniowy czas prowadzenia nie może też prowadzić do przekroczenia maksymalnego tygodniowego czasu pracy z dyrektywy 2002/15/WE (art. 6 ust. 2). W Polsce tę dyrektywę wdraża ustawa o czasie pracy kierowców, o której jest następna sekcja.

Czas pracy kierowcy a czas prowadzenia - gdzie jest różnica

Czas prowadzenia to wyłącznie jazda. Czas pracy kierowcy jest szerszy i obejmuje wszystkie czynności związane z przewozem: prowadzenie pojazdu, załadunek i rozładunek, nadzór nad nimi, pomoc pasażerom przy wsiadaniu i wysiadaniu, czynności spedycyjne, codzienną obsługę pojazdu, formalności administracyjne i utrzymanie pojazdu w czystości (art. 6 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców).

Dla kierowcy zatrudnionego na umowę o pracę ustawa ustala następujące granice:

• 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu, w okresie rozliczeniowym do 4 miesięcy (art. 11 ust. 1);
• tygodniowo, z nadgodzinami, przeciętnie najwyżej 48 godzin; w pojedynczym tygodniu nawet 60, jeśli średnia w okresie rozliczeniowym nie przekroczy 48 (art. 12 ust. 1 i 2);
• w systemie równoważnym do 12 godzin na dobę, z okresem rozliczeniowym co do zasady do 1 miesiąca (art. 15 ust. 1 i 3);
• gdy pracujesz w porze nocnej, najwyżej 10 godzin pracy między dwoma odpoczynkami (art. 21).

Rozporządzenie 561/2006 wymaga, żebyś każdą inną pracę rejestrował jako „inną pracę”: ręcznie na wykresówce, na wydruku albo przez ręczne wprowadzenie danych do tachografu (art. 6 ust. 5). Tak samo traktuje się dojazd innym pojazdem, na przykład osobówką, do ciężarówki stojącej poza Twoim miejscem zamieszkania i bazą pracodawcy (art. 9 ust. 3). Jeśli o tym zapomnisz, w zapisach zabraknie godzin pracy i przy kontroli nie będzie widać, że limity były przestrzegane.

Ustawa obejmuje również osoby niezatrudnione na umowę o pracę, na przykład przedsiębiorców jeżdżących osobiście (art. 1 pkt 1a i 1b). Dla nich przewidziano osobny rozdział 3a.

Kiedy wolno przekroczyć limit jazdy?

Artykuł 12 rozporządzenia przewiduje trzy sytuacje. Pierwsza: możesz odstąpić od limitów z art. 6-9 w zakresie niezbędnym dla bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku. Warunek jest taki, że nie zagraża to bezpieczeństwu ruchu, a odstępstwo służy dojechaniu do odpowiedniego miejsca postoju.

Druga: w wyjątkowych okolicznościach możesz przekroczyć dzienny i tygodniowy czas prowadzenia o najwyżej godzinę, żeby dojechać do bazy pracodawcy albo do domu na odpoczynek tygodniowy. Trzecia: możesz przekroczyć te limity o najwyżej dwie godziny, jeśli bezpośrednio przed dodatkowym czasem jazdy weźmiesz nieprzerwaną 30-minutową przerwę, a jedziesz po to, żeby w bazie albo w domu wykorzystać regularny odpoczynek tygodniowy.

W każdym przypadku powód odstępstwa wpisujesz odręcznie na wykresówce, wydruku z tachografu albo w planie pracy, najpóźniej po dotarciu na miejsce. Wydłużony czas trzeba oddać równoważnym odpoczynkiem wykorzystanym jednorazowo przed końcem trzeciego tygodnia po tygodniu, w którym go przekroczyłeś.

Tabela: limity czasu prowadzenia i czasu pracy

Limit	Wartość	Przepis
Dzienny czas prowadzenia	9 h, 2 razy w tygodniu 10 h	art. 6 ust. 1 rozp. 561/2006
Tygodniowy czas prowadzenia	56 h	art. 6 ust. 2 rozp. 561/2006
Dwa kolejne tygodnie	90 h	art. 6 ust. 3 rozp. 561/2006
Jazda bez przerwy	4,5 h, potem 45 min przerwy	art. 7 rozp. 561/2006
Czas pracy na dobę	8 h, w systemie równoważnym do 12 h	art. 11 i 15 ustawy o czasie pracy kierowców
Tygodniowy czas pracy	przeciętnie 48 h, maks. 60 h	art. 12 ustawy
Praca w porze nocnej	do 10 h między odpoczynkami	art. 21 ustawy
Linie regularne do 50 km	10 h dziennie, 60 h tygodniowo, 90 h w dwa tygodnie	art. 31a ustawy

Czy wiesz, że…

• Przewoźnik nie może płacić Ci premii zależnej od przejechanych kilometrów, szybkości dostawy ani ilości ładunku, jeśli zachęca to do łamania przepisów albo zagraża bezpieczeństwu (art. 10 ust. 1 rozporządzenia 561/2006, art. 26 ustawy o czasie pracy kierowców).
• Za zgodność harmonogramów z limitami odpowiadają także spedytorzy, nadawcy ładunku i organizatorzy wycieczek, a nie tylko przewoźnik (art. 10 ust. 4 rozporządzenia).
• Kierowcą w rozumieniu rozporządzenia jest także osoba, która jedzie w pojeździe po to, żeby w razie potrzeby go prowadzić (art. 4 lit. c).
• W załodze dwuosobowej obecność drugiego kierowcy przez pierwszą godzinę jest dobrowolna, ale przez resztę okresu już obowiązkowa (art. 4 lit. o).

Ile kosztuje przy kontroli przekroczenie tych zasad, zebraliśmy w artykule o karach ITD dla kierowcy.

Najczęstsze pytania

Czy mogę jechać 10 godzin trzy razy w tygodniu?

Nie. Wydłużenie dziennego czasu prowadzenia do 10 godzin przysługuje najwyżej dwa razy w tygodniu kalendarzowym (art. 6 ust. 1). W pozostałe dni limit wynosi 9 godzin.

Ile mogę jechać w tygodniu po tygodniu z 56 godzinami?

Najwyżej 34 godziny, bo dwa kolejne tygodnie nie mogą przekroczyć razem 90 godzin (art. 6 ust. 3). Ten sam rachunek obowiązuje dla każdej kolejnej pary tygodni.

Czy dzienny czas jazdy liczy się od północy?

Nie. Liczy się go od końca dziennego odpoczynku do początku następnego (art. 4 lit. k). Od północy do północy liczysz tylko tydzień, czyli okres od poniedziałku do niedzieli.

Czy dojazd osobówką do ciężarówki wlicza się do czasu jazdy?

Jeśli ciężarówka nie stoi w Twoim miejscu zamieszkania ani w bazie pracodawcy, taki dojazd jest „inną pracą” (art. 9 ust. 3 rozporządzenia). Nie wlicza się go do czasu prowadzenia, ale wlicza się do czasu pracy i trzeba go zarejestrować.

Czy te limity dotyczą samochodu dostawczego do 3,5 tony?

W krajowym przewozie rzeczy co do zasady nie, bo próg wynosi 3,5 tony. Od 1 lipca 2026 r. obejmują jednak pojazdy powyżej 2,5 tony w międzynarodowym przewozie rzeczy i kabotażu (art. 2 ust. 1 lit. aa), chyba że to przewóz na potrzeby własne, a prowadzenie nie jest Twoim głównym zajęciem (art. 3 lit. ha). Pojazd do przewozu więcej niż dziewięciu osób z kierowcą podlega limitom niezależnie od masy (art. 2 ust. 1 lit. b).

Przepisy socjalne są częścią programu kwalifikacji: dział 2.1 należy do części podstawowej testu i obowiązuje zarówno kandydatów na kierowców ciężarówek, jak i autobusów (§ 31 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szkolenia i egzaminowania kierowców). Jak przygotować się do testu, opisujemy na stronach kwalifikacja wstępna C i kwalifikacja wstępna D, a całą ścieżkę uprawnień zawodowych na stronie kod 95.

Podsumowanie

• Dzienny czas prowadzenia wynosi 9 godzin, a dwa razy w tygodniu możesz jechać do 10 godzin (art. 6 ust. 1 rozporządzenia 561/2006).
• W tygodniu kalendarzowym prowadzisz najwyżej 56 godzin, a w dwóch kolejnych tygodniach najwyżej 90 godzin (art. 6 ust. 2 i 3).
• „Dzień” w rozumieniu przepisów liczy się między odpoczynkami, a „tydzień” od poniedziałku od 00:00 do niedzieli do 24:00.
• Czas pracy kierowcy obejmuje też załadunek, obsługę pojazdu i formalności; dla pracownika wynosi przeciętnie najwyżej 48 godzin tygodniowo (art. 12 ustawy o czasie pracy kierowców).
• Od 1 lipca 2026 r. limity obejmują także pojazdy powyżej 2,5 tony w międzynarodowym przewozie rzeczy (art. 2 ust. 1 lit. aa).
• Przekroczenie o godzinę albo dwie godziny jest dozwolone tylko po to, żeby dojechać do domu lub bazy na odpoczynek tygodniowy, i trzeba je oddać do końca trzeciego tygodnia (art. 12).

Teksty przepisów: rozporządzenie (WE) nr 561/2006, wersja skonsolidowana w EUR-Lex oraz ustawa o czasie pracy kierowców, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 477 w ISAP.

Stan prawny na 18 października 2026 r.