Przepisy i kontrole

Kary ITD dla kierowcy: taryfikator grzywien i kto płaci

Od 50 zł za godzinę jazdy ponad limit do 2000 zł za cudzą kartę kierowcy. Sprawdź taryfikator grzywien i to, kiedy za to samo płaci też przewoźnik.

Redakcja kierowca-zawodowy.pl11 minut czytania

Ciężarówka zatrzymana na zatoce, rozmowa z kontrolującym przez okno kabiny

Za przekroczenie dziennego czasu jazdy o godzinę zapłacisz 50 zł, a za jazdę z cudzą kartą kierowcy 2000 zł, czyli czterdzieści razy więcej (załącznik nr 1 do ustawy o transporcie drogowym, lp. 5.1 i 7.17). Kary ITD dla kierowcy zależą więc przede wszystkim od rodzaju naruszenia, a nie od tego, o ile przekroczyłeś limit. Najdrożej kosztuje to, co podważa wiarygodność zapisów z tachografu. Poniżej znajdziesz taryfikator grzywien dla kierowców ciężarówek (C) i autobusów (D): za czas jazdy i odpoczynek, za tachograf i kartę, za dokumenty. Wyjaśniamy też, czym grzywna kierowcy różni się od kary pieniężnej przewoźnika i kto płaci, gdy naruszenie jest jedno, a także co się zmienia, gdy jeździsz we własnej jednoosobowej firmie.

Kto karze kierowcę i w jakim trybie

Kierowca, który wykonuje przewóz drogowy z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu, podlega grzywnie do 2000 zł (art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym). Listę naruszeń i stawkę za każde z nich podaje załącznik nr 1 do tej ustawy (art. 92 ust. 2). To on jest tym, co potocznie nazywa się taryfikatorem ITD.

Grzywna kierowcy jest karą za wykroczenie. Nakłada się ją w trybie Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (art. 92 ust. 5). Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego może nałożyć ją na miejscu mandatem karnym (art. 56 ust. 1 pkt 1). Może też skierować do sądu wniosek o ukaranie i występować tam jako oskarżyciel publiczny (art. 56 ust. 2).

Przewoźnik odpowiada inaczej. Dostaje karę pieniężną w decyzji administracyjnej, którą wydaje organ, którego inspektorzy albo funkcjonariusze stwierdzili naruszenie (art. 92a ust. 1 i art. 93 ust. 1). Jeśli naruszenie przewoźnika wykryje policjant, przekazuje dokumenty wojewódzkiemu inspektorowi transportu drogowego, który prowadzi postępowanie (art. 93 ust. 4 i 5). Stawki dla przewoźnika są w osobnym załączniku nr 3.

W czasie kontroli musisz umożliwić inspektorowi czynności: udzielić wyjaśnień, okazać dokumenty, udostępnić pojazd i dane z tachografu (art. 72 ustawy). Inspektor może też zatrzymać kartę kierowcy, jeśli jest sfałszowana, używa jej ktoś inny niż posiadacz albo wydano ją na podstawie fałszywych oświadczeń (art. 73 ust. 1 pkt 3a ustawy w związku z art. 26 ust. 7 rozporządzenia (UE) nr 165/2014).

Kary ITD dla kierowcy za czas jazdy, przerwy i odpoczynek

Za czas jazdy i odpoczynek grzywna rośnie skokowo z każdą rozpoczętą godziną albo półgodziną. Pierwszy próg jest niski, ale stawki się sumują. Limity, których dotyczą, opisujemy w tekstach o czasie pracy kierowcy i o przerwie 45 minut. Te pozycje dotyczą Cię, jeśli podlegasz przepisom o czasie prowadzenia pojazdów. Kto i kiedy jest z nich wyłączony (na przykład pojazdy z art. 13 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 na terytorium Polski, art. 29 ustawy o czasie pracy kierowców), opisujemy w tekście o czasie pracy kierowcy.

NaruszenieGrzywnaLp. zał. nr 1
Przekroczenie dziennego czasu prowadzenia50 zł do 1 godziny, potem 100 zł za każdą rozpoczętą godzinę5.1
Jazda bez przerwy dłużej niż wolno50 zł za przekroczenie o ponad 15 do 30 minut, potem 100 zł za każde rozpoczęte 30 minut5.2
Skrócenie dziennego odpoczynku50 zł do 1 godziny, potem 100 zł za każdą rozpoczętą godzinę5.3
Skrócenie tygodniowego odpoczynku50 zł do 1 godziny, potem 100 zł za każdą rozpoczętą godzinę5.4
Przekroczenie tygodniowego czasu prowadzenia o ponad 30 minut50 zł do 2 godzin i 50 zł za każdą następną rozpoczętą godzinę5.5
Regularny odpoczynek tygodniowy albo odpoczynek ponad 45 godzin jako rekompensata, w pojeździe albo w miejscu bez zaplecza noclegowego i sanitarnego50 zł5.7

Przykład dla lp. 5.1: przy dziennym limicie 9 godzin jechałeś 10 godzin i 20 minut. Przekroczenie wynosi godzinę i 20 minut, więc grzywna to 50 zł za pierwszą godzinę i 100 zł za kolejną rozpoczętą, razem 150 zł. Jeśli tego dnia wolno Ci było jechać 10 godzin (art. 6 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006), przekroczenie wynosi tylko 20 minut i grzywna to 50 zł.

Lp. 5.2 zaczyna się od przekroczenia o więcej niż 15 minut. Krótsze przekroczenie czasu jazdy bez przerwy nie ma w tej pozycji stawki.

Za przekroczenie limitu 90 godzin w dwóch kolejnych tygodniach (art. 6 ust. 3 rozporządzenia 561/2006) odpowiada w załącznikach tylko przewoźnik: karę od 250 zł przewiduje załącznik nr 3, lp. 5.4, a załącznik nr 1 nie ma takiej pozycji dla kierowcy.

Osobna pozycja dotyczy osób, które nie są zatrudnione u przewoźnika, ale osobiście jeżdżą na jego rzecz. Za przekroczenie tygodniowego czasu pracy z art. 26c ustawy o czasie pracy kierowców płacą 50 zł przy przekroczeniu poniżej 2 godzin, 300 zł od 2 do mniej niż 10 godzin i 500 zł od 10 godzin (lp. 5.6).

Najwyższe grzywny: tachograf i karta kierowcy

W grupie 7 załącznika są pozycje do 2000 zł, czyli do górnej granicy z art. 92 ust. 1. Część stawek liczy się za każdy dzień, każdą wykresówkę albo każdy wydruk, więc jedno zaniedbanie powtarzane przez kilka tygodni daje wysoką sumę.

NaruszenieGrzywnaLp. zał. nr 1
Nierejestrowanie tachografem prędkości, aktywności albo przebytej drogi2000 zł7.1
Posiadanie co najmniej dwóch własnych ważnych kart albo posługiwanie się nimi2000 zł7.2
Niepoprawne operowanie przełącznikiem aktywności100 zł za każdy dzień, najwyżej 1000 zł7.3
Jazda z niedziałającym tachografem po upływie terminu na naprawę1000 zł7.4
Jazda bez ważnej karty albo z uszkodzoną kartą po upływie dopuszczalnego okresu500 zł7.5
Jazda z odłączonym tachografem2000 zł7.6
Brak wymaganych wpisów albo nieczytelne wpisy ręczne na wykresówce lub wydruku50 zł za każdy brak, najwyżej 200 zł za jedną wykresówkę lub wydruk7.11
Brak danych o aktywności albo symbolu państwa na początku, końcu dnia pracy lub po przekroczeniu granicy100 zł za każdy dzień podlegający kontroli7.12
Brak wydruków przy uszkodzonej, niesprawnej albo brakującej karcie200 zł za każdy brakujący wydruk7.15
Niewłaściwa obsługa albo odłączenie sprawnego tachografu, przez które nic się nie zapisuje1500 zł7.16
Używanie cudzej karty kierowcy2000 zł7.17
Karta w niewłaściwym czytniku w załodze kilkuosobowej200 zł7.20

Okres, za który kontrolujący sprawdza zapisy, to dzień bieżący i 56 poprzednich dni (art. 36 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 165/2014). Przy pozycji 7.12 każdy dzień bez symbolu państwa to osobne 100 zł, a w lp. 7.12 nie ma osobnego górnego limitu, jaki ma lp. 7.3. Grzywna dla kierowcy nie może jednak przekroczyć 2000 zł (art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym), a za kilka wykroczeń ukaranych naraz wymierza się jedną karę łączną (art. 9 § 2 Kodeksu wykroczeń). Symbole i wpisy ręczne krok po kroku omawiamy w tekście o symbolach i wpisach w tachografie. Co zrobić, gdy karta zginie w trasie, opisujemy w artykule o tym, jak wyrobić kartę kierowcy.

Grzywny za dokumenty, kod 95 i szkolenia

Część naruszeń polega na tym, że kontrolujący nie dostaje dokumentu. Zał. nr 1 przewiduje za nie:

  • 200 zł za nieokazanie zapisów odręcznych i wydruków za dni podlegające kontroli albo karty kierowcy (lp. 1.4) i tyle samo za nieokazanie danych z karty (lp. 2);
  • 500 zł za brak jednej wykresówki, 1000 zł za brak od 2 do 15 i 1500 zł za brak ponad 15 wykresówek (lp. 1.4a-1.4c);
  • 200 zł za nieokazanie wypisu z licencji (lp. 1.2) albo innego dokumentu wymaganego przy przewozie (lp. 1.7);
  • 150 zł za nieokazanie świadectwa kierowcy (lp. 1.3), czyli dokumentu, który przewoźnik z licencją wspólnotową dostaje dla zatrudnionego albo wykorzystywanego przez siebie kierowcy, który nie jest obywatelem państwa Unii ani rezydentem długoterminowym (art. 5 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1072/2009);
  • 150 zł za przewóz bez okazania dokumentu potwierdzającego kwalifikację wstępną albo szkolenie okresowe, czyli wpisu kodu 95 w prawie jazdy albo karty kwalifikacji kierowcy (lp. 3);
  • 800 zł za brak szkolenia wymaganego przy danym rodzaju przewozu, innego niż kwalifikacja i szkolenie okresowe (lp. 4);
  • 1000 zł za przewóz zwierząt bez kwalifikacji do ich transportu potwierdzonych przez właściwy organ (lp. 9.1).

Pozycja 3 dotyczy nieokazania dokumentu, a nie samego braku szkolenia okresowego. Przewoźnik, który wykonuje przewóz z kierowcą bez kwalifikacji wstępnej albo szkolenia okresowego, płaci osobno 1500 zł (załącznik nr 3, lp. 1.15). Jak zdobyć i odnowić wpis, wyjaśniamy na stronie kod 95.

Kierowca i przewoźnik: kto płaci za to samo naruszenie

To samo naruszenie może kosztować obie strony, bo kierowca i przewoźnik odpowiadają na podstawie dwóch różnych przepisów. Przy przekroczeniu dziennego czasu jazdy o godzinę i 20 minut kierowca dostaje grzywnę 150 zł według zał. nr 1 lp. 5.1. Przewoźnik, którego kierowca dwa razy w tym tygodniu jechał już po 10 godzin, dostaje 150 zł kary według zał. nr 3 lp. 5.1 pkt 2. Przy dłuższych przekroczeniach stawki dla przewoźnika rosną szybciej: od 2 godzin to 200 zł za każdą rozpoczętą godzinę (lp. 5.1 pkt 3).

Inaczej jest, gdy jeździsz we własnej jednoosobowej firmie. Jeśli to samo zachowanie jest naruszeniem z załącznika nr 3 i wykroczeniem, wobec przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną stosuje się wyłącznie przepisy o odpowiedzialności administracyjnej: dostajesz karę pieniężną jak przewoźnik, bez grzywny kierowcy (art. 92a ust. 9).

Przewoźnik może uniknąć kary za naruszenie przepisów o czasie jazdy, przerwach i odpoczynku. Musi wykazać, że zapewnił właściwą organizację i dyscyplinę pracy, która pozwalała kierowcom przestrzegać przepisów, oraz zasady wynagradzania bez premii zachęcających do ich łamania (art. 92b ust. 1). Ten przepis chroni przewoźnika, a nie kierowcę. Twoja grzywna z zał. nr 1 nie zależy od tego, czy przewoźnik się obronił.

Granice sum też są różne. Kary przewoźnika za naruszenia z jednej kontroli drogowej nie mogą przekroczyć razem 12 000 zł (art. 92a ust. 3). Zarządzający transportem i inne osoby wykonujące czynności związane z przewozem płacą od 50 do 2000 zł za naruszenie, najwyżej 3000 zł za jedną kontrolę (art. 92a ust. 2 i 4). Dla kierowcy górną granicą grzywny jest 2000 zł (art. 92 ust. 1). Gdy jednocześnie orzeka się o kilku wykroczeniach, karę łączną wymierza się w granicach przepisu przewidującego najsurowszą karę (art. 9 § 2 Kodeksu wykroczeń).

Grzywnę możesz dostać także za naruszenie popełnione za granicą, jeśli ujawni je kontrola w Polsce. Wyjątkiem jest sytuacja, w której wykażesz, że za to naruszenie już Cię ukarano (art. 92 ust. 6).

Najczęstsze błędy, które podnoszą grzywnę

  • Brak symbolu państwa przez kilka tygodni. Lp. 7.12 liczy 100 zł za każdy dzień podlegający kontroli, a sprawdzany okres to dzień bieżący i 56 poprzednich dni (art. 36 ust. 2 rozporządzenia 165/2014).
  • Jazda bez karty bez wydruków. Do grzywny 500 zł za jazdę bez ważnej karty po dopuszczalnym okresie (lp. 7.5) dochodzi 200 zł za każdy brakujący wydruk (lp. 7.15). Przy utracie karty wydruk robisz na początku i na końcu trasy (art. 35 ust. 2 rozporządzenia 165/2014).
  • Zostawione w domu wykresówki. Brak ponad 15 wykresówek z okresu kontroli to 1500 zł (lp. 1.4c), choć same zapisy mogły być poprawne.
  • Przełącznik ustawiony na „inną pracę” w czasie postoju. Za niepoprawne operowanie przełącznikiem płacisz 100 zł za każdy dzień, najwyżej 1000 zł (lp. 7.3). Do tego postój zapisany jako praca nie jest przerwą (art. 4 lit. d rozporządzenia 561/2006), więc w zapisach może wyjść jazda bez przerwy dłuższa niż 4,5 godziny (lp. 5.2).
  • Karty zamienione w czytnikach. W załodze dwuosobowej każda karta musi być w swoim gnieździe. Zamiana to 200 zł (lp. 7.20), a Twój czas jazdy trafia na kartę zmiennika i nie zgadza się z resztą zapisów.

Najczęstsze pytania

Ile maksymalnie może wynosić grzywna dla kierowcy za naruszenia w transporcie?

Ustawa o transporcie drogowym przewiduje grzywnę do 2000 zł (art. 92 ust. 1). Tyle wynoszą najwyższe pozycje zał. nr 1, na przykład używanie cudzej karty kierowcy albo jazda z odłączonym tachografem (lp. 7.17 i 7.6).

Czy za przekroczenie czasu jazdy płaci kierowca, czy firma?

Zwykle obie strony, każda według własnego załącznika: kierowca grzywnę z zał. nr 1, przewoźnik karę z zał. nr 3. Przewoźnik może uniknąć kary, jeśli wykaże właściwą organizację pracy i uczciwe zasady wynagradzania (art. 92b ust. 1). Grzywna kierowcy od tego nie zależy. Wyjątek: jeśli jeździsz we własnej jednoosobowej firmie, płacisz tylko karę przewoźnika (art. 92a ust. 9).

Czy dostanę grzywnę za brak przerwy, jeśli przekroczyłem 4,5 godziny o 10 minut?

Lp. 5.2 zał. nr 1 zaczyna się od przekroczenia o więcej niż 15 minut, więc 10 minut nie mieści się w tej pozycji. Nadal jest to jednak naruszenie art. 7 rozporządzenia 561/2006, widoczne w zapisach tachografu. Przewoźnik może za to samo dostać karę 100 zł (zał. nr 3 lp. 5.11 pkt 1).

Z ilu dni inspektor sprawdza zapisy przy kontroli drogowej?

Przy kontroli drogowej okazujesz zapisy z dnia bieżącego i 56 poprzednich dni (art. 36 ust. 2 rozporządzenia 165/2014). Pozycje liczone za dzień podlegający kontroli, takie jak lp. 7.12, odnoszą się właśnie do tego okresu.

Podsumowanie

  • Kierowca za naruszenia w przewozie drogowym dostaje grzywnę do 2000 zł, nakładaną w trybie przepisów o wykroczeniach, także mandatem inspektora ITD (art. 92 ust. 1 i 5, art. 56 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym).
  • Stawki dla kierowcy są w załączniku nr 1 do ustawy, a kary pieniężne przewoźnika w załączniku nr 3 i w decyzji administracyjnej (art. 92a i 93). Gdy jeździsz we własnej jednoosobowej firmie, za takie naruszenie płacisz tylko karę przewoźnika (art. 92a ust. 9).
  • Przekroczenie dziennego czasu jazdy kosztuje 50 zł za pierwszą godzinę i 100 zł za każdą następną rozpoczętą (zał. nr 1 lp. 5.1).
  • Najwyższe grzywny, po 2000 zł, dotyczą ingerencji w zapisy, na przykład cudzej karty, dwóch kart, odłączonego tachografu albo cudzej wykresówki (lp. 7.2, 7.6, 7.17 i 7.18).
  • Brak symbolu państwa kosztuje 100 zł za każdy dzień z 56 dni wstecz i bieżącego (lp. 7.12, art. 36 ust. 2 rozporządzenia 165/2014).
  • Za nieokazanie wpisu kodu 95 albo karty kwalifikacji kierowca płaci 150 zł, a przewoźnik za kierowcę bez kwalifikacji wstępnej albo szkolenia okresowego 1500 zł (zał. nr 1 lp. 3, zał. nr 3 lp. 1.15).
  • Przewoźnik może uniknąć kary za czas jazdy, jeśli wykaże właściwą organizację pracy, ale grzywny kierowcy to nie znosi (art. 92b ust. 1).

Teksty przepisów: ustawa o transporcie drogowym, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1490 w ISAP (załączniki nr 1 i 3), rozporządzenie (UE) nr 165/2014 w EUR-Lex oraz Kodeks wykroczeń, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 734 w ISAP.

Stan prawny na 20 października 2026 r.

Sprawdź przepisy na pytaniach

Pytania z wyjaśnieniem i przepisem, z którego wynika odpowiedź.

Przejdź do nauki

Więcej z kategorii Przepisy i kontrole